بستری طولانیمدت در بیمارستان یا مراکز درمانی میتواند عوارض مختلفی برای بیماران ایجاد کند، و یکی از این عوارض مهم، آسیبهای پوستی و زخم بستر است. این آسیبها معمولاً بهدلیل فشار، رطوبت، و محدودیت در حرکت بیمار به وجود میآیند و میتوانند تأثیرات جدی بر کیفیت زندگی و روند بهبودی داشته باشند. در این مقاله، به بررسی علل، روشهای پیشگیری، و مراقبتهای لازم برای آسیبهای پوستی ناشی از بستری طولانیمدت و درمان زخم بستر خواهیم پرداخت.
✅تایید شده توسط متخصصان زخم ترنم
فهرست محتوا
چرا پوست بعد از بستری طولانیمدت آسیب میبیند؟
آسیبهای پوستی و انواع زخم ها مانند زخم بستر که در بیماران بستری مشاهده میشود، معمولاً ناشی از ترکیبی از عوامل مختلف است. هر یک از این عوامل میتواند تأثیرات جدی بر سلامت و روند بهبودی بیمار داشته باشد. در ادامه، به بررسی این عوامل خواهیم پرداخت:
فشار
فشار مداوم بر روی نواحی خاصی از بدن، بهویژه در بیمارانی که برای مدت طولانی در یک حالت قرار دارند، میتواند زخمهای فشاری یا زخمهای بستر را ایجاد کند. این زخمها معمولاً در نقاطی که استخوانها به سطح پوست نزدیک هستند، مانند کمر، پاشنه، و نواحی لگنی شکل میگیرند. فشار مداوم باعث کاهش جریان خون به این مناطق میشود و در نتیجه بافتهای پوست و زیرین آن آسیب میبیند. اگر این زخمها بهموقع شناسایی و درمان نشوند، ممکن است به عفونت و مشکلات جدیتری منجر شوند.
رطوبت
رطوبت یکی از تهدیدهای جدی برای سلامت پوست بیماران بستری است. تعریق بیش از حد، نشت مایعات از زخمها یا عدم رعایت بهداشت میتواند به ایجاد شرایط مرطوب در نواحی پوستی منجر شود. این شرایط مرطوب، محیطی ایدهآل برای رشد باکتریها و قارچها فراهم میکند و خطر عفونت را بهطور قابل توجهی افزایش میدهد. علاوه بر این، رطوبت مداوم میتواند باعث نرمشدن پوست و کاهش مقاومت آن در برابر آسیبهای فیزیکی گردد.
حرکت محدود
بیماران بستری ممکن است بهدلیل بیماری یا جراحی، نتوانند به راحتی جابهجا شوند یا وضعیت خود را تغییر دهند. این محدودیت در حرکات میتواند فشار مداومی بر برخی نواحی بدن وارد کند و خطر آسیبهای پوستی را افزایش دهد. بهویژه در افرادی که استخوانهای برجسته یا بافتهای حساسی دارند، حرکات محدود میتواند منجر به زخمهای فشاری شود. بنابراین، تشویق به حرکات مکرر و تغییر وضعیت بیمار میتواند بهطور قابل توجهی از بروز این آسیبها جلوگیری کند.
تغذیه نامناسب
تغذیه نقش بسیار مهمی در سلامت عمومی و بهبود وضعیت پوست ایفا میکند. کمبود مواد مغذی مانند پروتئین، ویتامینها (بهویژه ویتامین C و زینک) و مواد معدنی میتواند باعث ضعف پوست و کاهش توانایی آن در ترمیم شود. بیمارانی که در بیمارستان بستری هستند و تغذیه مناسبی ندارند، بیشتر در معرض خطر آسیبهای پوستی قرار میگیرند.
همچنین، تغذیه نامناسب میتواند بر سیستم ایمنی بدن تأثیر منفی بگذارد و توانایی بدن در مبارزه با عفونتها و ترمیم زخمها را کاهش دهد. بنابراین، تأمین یک رژیم غذایی مناسب و متعادل برای بیماران بستری از اهمیت بالایی برخوردار است. شما می توانید برای درمان هر یک از زخم ها، مانند درمان زخم بستر یا درمان زخم سوختگی از مشاوران کلینیک زخم ما کمک بگیرید.
بیشتر بدانید: با اوزون تراپی در آب آشنا شوید
روشهای پیشگیری از زخم بستر و آسیبهای پوستی
برای جلوگیری از آسیبهای پوستی ناشی از بستری طولانیمدت یا زخم بستر، میتوان از روشهای زیر استفاده کرد:
۱. تغییر وضعیت بیمار
تصور کنید یک گیاه در یک گلدان ثابت قرار دارد؛ اگر هر روز آن را بچرخانید، گیاه بهتر رشد میکند و از نور خورشید بهرهمند میشود. حالا این مفهوم را به بیماران بستری هم تعمیم دهید! تغییر وضعیت بیمار بهطور منظم، مانند چرخاندن گیاه، میتواند به کاهش فشار بر نقاط حساس بدن کمک کند. اگر بیمار نتواند حرکت کند، پرستاران میتوانند با دقت و محبت او را جابهجا کنند. این تغییرات نهتنها از ایجاد زخمهای فشاری جلوگیری میکند، بلکه به بیمار احساس تازگی و راحتی میدهد. این کار میتواند فرصتی برای گفتگو و ایجاد ارتباط نزدیکتر باشد، بهطوری که بیمار احساس کند در مراقبتهایش مورد توجه قرار دارد.
۲. استفاده از وسایل حمایتی
استفاده از وسایل حمایتی مثل تشکهای ضد فشار و بالشتکها، به اندازه انتخاب یک صندلی راحت برای نشستن در طول روز اهمیت دارد. این وسایل بهطور خاص طراحی شدهاند تا فشار را به طور یکنواخت بر روی نواحی آسیبپذیر بدن توزیع کنند و از بروز زخمهای فشاری جلوگیری نمایند. این تشکها و بالشتکها مانند یک آغوش نرم و حمایتی برای بیمار عمل میکنند و به او احساس راحتی بیشتری میدهند. تصور کنید که بیمار در یک محیط آرام و راحت قرار دارد که میتواند به بهبودی خود ادامه دهد؛ این راحتی میتواند به بهبود روانی بیمار کمک کند.
Use a foam mattress or one that is filled with gel or air. Place pads under your bottom to absorb wetness to help keep your skin dry.
از تشک فومی یا تشکی که با ژل یا هوا پر شده است استفاده کنید. پدهایی را زیر باسن خود قرار دهید تا رطوبت را جذب کرده و به خشک ماندن پوست شما کمک کند.
۳. حفظ بهداشت پوست
مراقبت از پوست بیماران بستری نهتنها یک نیاز اساسی است، بلکه به نوعی یک هنر محسوب میشود. تصور کنید که پوست انسان مانند یک پرده زیباست که به توجه و نگهداری نیاز دارد.
شستشوی منظم پوست و حفظ نواحی حساس از رطوبت میتواند از بروز مشکلات جدی جلوگیری کند. استفاده از پمادهای محافظ مانند کرمهای مرطوبکننده، به نوعی مانند رنگآمیزی و تقویت این پرده زیباست. این کار نهتنها از آسیبهای پوستی جلوگیری میکند، بلکه حس تازگی و شادابی را به بیمار منتقل میکند. با این روش، بیمار میتواند احساس کند که در حال بازگشت به زندگی است و به بهبودی نزدیکتر میشود.
۴. تغذیه مناسب
تغذیه مناسب برای بیماران بستری بهعنوان سوختی برای موتور بدن عمل میکند. تصور کنید که بدن انسان مانند یک ماشین است که برای عملکرد بهتر به بنزین باکیفیت نیاز دارد. مصرف پروتئین، ویتامینها و مواد معدنی کافی به تقویت پوست و سیستم ایمنی کمک میکند. یک رژیم غذایی متنوع و غنی میتواند مانند یک سفر به دنیای طعمها و رنگها باشد که نهتنها به بهبود وضعیت جسمی کمک میکند، بلکه روحیه بیمار را نیز افزایش میدهد. برای مثال، افزودن میوهها و سبزیجات تازه به رژیم غذایی، نهتنها مواد مغذی لازم را فراهم میکند، بلکه میتواند شادی و امید را نیز به زندگی بیمار بیاورد.
۵. آموزش بیماران و پرستاران
آموزش به بیماران و پرستاران درباره اهمیت مراقبت از پوست و پیشگیری از زخمهای فشاری، مانند روشن کردن یک چراغ در دل تاریکی است. اطلاعات و آگاهی میتواند به پرستاران و بیماران کمک کند تا با روشهای مراقبتی آشنا شوند و از بروز مشکلات جلوگیری کنند.
جدول مقایسه روشهای پیشگیری از زخم بستر
| روش پیشگیری | مزایا | معایب |
|---|---|---|
| تغییر وضعیت بیمار | کاهش خطر زخمهای فشاری | نیاز به همکاری بیمار |
| استفاده از وسایل حمایتی | راحتی بیشتر برای بیمار | هزینهبر |
| حفظ بهداشت پوست | جلوگیری از عفونت و آسیب | نیاز به مراقبت مداوم |
| تغذیه مناسب | بهبود وضعیت عمومی بیمار | ممکن است نیاز به رژیم غذایی خاص باشد |
| آموزش بیماران و پرستاران | افزایش همکاری و مراقبت بهتر | نیاز به زمان و منابع آموزشی |
بیشتر بدانید: درمان انواع زخم در بهترین کلینیک زخم در تهران
چگونه از بیماران مراقبت کنیم؟
مراقبت از پوست بیماران بستری یک کار مهم و البته ساده است. بیایید ببینیم چطور میتوانیم به بهترین شکل از پوست بیماران مراقبت کنیم:
بررسی روزانه پوست
اولین کار، نگاهی به پوست بیمار است. هر روز یک چکاپ سریع از پوست انجام بدهید. مثل این میمونه که هر روز به گیاهانتون سر بزنید و ببینید آیا آب نیاز دارند یا نه. باید ببینید آیا علامت قرمزی، زخم یا هر تغییر دیگهای وجود داره. اگر چیزی دیدید، سریعاً اقدام کنید تا اوضاع بدتر نشه. این کار همچنین به بیمار این حس رو میده که کسی بهش اهمیت میده و ازش مراقبت میکنه.
استفاده از مرطوبکننده
پوست هم نیاز به رطوبت داره! بعد از شستن پوست یا اگر دیدید که خشک شده، از مرطوبکنندهها یا پمادهای مخصوص استفاده کنید. این محصولات مثل یک لایه نرم و محافظ برای پوست عمل میکنند و جلوی خشکی و ترکخوردن پوست رو میگیرند. وقتی پوست مرطوب باشه، بیمار احساس راحتی بیشتری میکنه و پوستش هم سالمتر میمونه.
پانسمانهای محافظ
اگر زخم یا آسیبی روی پوست وجود داره، استفاده از پانسمانهای مخصوص خیلی مهمه. این پانسمانها مثل یک سپر عمل میکنند و از زخم در برابر آلودگی و عفونت محافظت میکنند. همچنین باعث میشوند که بیمار احساس راحتی بیشتری داشته باشه و زخم سریعتر بهبود پیدا کنه.اگر میخواهید برای درمان زخم پای دیابتی اقدام کنید، با کلینک ما تماس بگیرید.
با رعایت این نکات ساده، میتونید به حفظ سلامت پوست بیماران کمک کنید و کاری کنید که احساس راحتی و خوشحالی بیشتری داشته باشند. مراقبت از پوست نهتنها به سلامتی کمک میکند، بلکه اعتماد به نفس و احساس خوب بودن رو هم به بیمار برمیگردونه.
بیشتر بدانید: راهنمای جذاب و حرفهای برای تعویض پانسمان زخم
سوالات متداول
زخم بستر چه مدت زمان برای بهبود نیاز دارند؟
مدت زمان بهبودی زخمهای فشاری بسته به شدت و عمق زخم متفاوت است. زخمهای خفیف ممکن است در چند روز بهبود یابند، اما زخمهای عمیقتر میتوانند هفتهها یا حتی ماهها طول بکشند.
آیا میتوان از زخم بستر جلوگیری کرد؟
بله، با رعایت روشهای پیشگیری و مراقبت مناسب، میتوان بهطور قابل توجهی خطر زخمهای فشاری را کاهش داد.
چه نوع تغذیهای برای بیماران بستری مناسب است؟
تغذیهای که شامل پروتئینهای کافی، میوهها و سبزیجات، و ویتامینهای لازم باشد، برای تقویت پوست و بهبود وضعیت عمومی بیماران بستری مناسب است.
آیا استفاده از کرمهای مرطوبکننده ضروری است؟
بله، استفاده از کرمهای مرطوبکننده میتواند به حفظ رطوبت پوست کمک کند و از خشکی و آسیبهای پوستی جلوگیری کند.
